सप्तशती आर्या/अध्याय सातवा

विकिस्रोत कडून
Jump to navigation Jump to search

शुंभ निशुंभ क्षोभे श्रवण करुनि रक्तबीजनाशातें ॥ खळ बळ सर्वाहि खवळे कीं वश होणार काळ पाशातें ॥१॥ वाटे देवीस करुनि कलहा खल हा निशुभ करील गट ॥ त्या मागुनि कराया दुर्गा बळ हानि शुंभ करि लगट ॥२॥ करि शुंभनिशुंमांशीं ती शक्ति परा .सुसुगंर हितातें ॥ साधुनि द्याया शक्रा त्यातें हि परा मुसंग रहितातें ॥३॥ करिती जगदंबेवरि ते दारुण बाण वृष्टि आहित रणीं ॥ सोडी देवी शर जे असुहर तापद जसेचि अहितरणी ॥४॥ छेदुनि शर जालातें द्याया मद हरुनि कंप दोघांत ॥ सर्वांगीं शर हाणी देवी त्या असुरसंपदोघांतें ॥५॥ देवीच्या सिंह शिरीं कोपें चाऊनि अघर अरवालें ॥ असुराधिपें निशुंभे धांवुनि केला प्रहार करवाले ॥६॥ देवी स्वमनांत ह्मणे शीघ्राचे हा निकर वाळविल यातें ॥ ने बाणें व्हाया यत तेजो हानि करवाळ विलयातें ॥७॥ तो शक्ति पुन्हा टांकी भ्यावं; समरांऽगणीं जिला शक्रें \। तत्काळ भगवतीनें केली तैशी ही ती द्विधा चक्रें ॥८॥ शुल निशुंभ क्षेपी तीं ये जैसा मदांघ तुर्ण करी ॥ त्यासि जसा सिंद्दीचा देवीचा मुष्ठिपात चुर्ण करी ॥९॥ टांकी निशुंभ योजिनि जे साधिला कार्य हो गदा तीतें ॥ तत्काळ चि भस्म करी निज शुलें क्षोभं भोग दातींतें ॥१०॥ न विचारी जड कीं जय साधिल देवी रणांत परशु कसा ॥ केला मग्न शिवेनें दिव्यशुकेने क्षणांत परशुकसा ॥११॥ दुर्गेनें तो मुर्च्छित करितां चि करुनि पराभव निशुभं ॥ युद्ध करी आपण ही जायासि मरुनि पराभवानिं शुभं ॥१२॥ ज्यासे दिव्यायुध धर विश्वांत ख्यात आठ भुजा गानीं ॥ ज्यासि दिली आकारें क्रौर्य ही स्पष्टा पाठ भुजगानी ॥१३॥ दिव्य रथावरि बैसुनि सर्वोऽसुर राज शुंभ आला जो ॥ त्या पाहुनि शंख शिवा वाजवि त्यां कां न चंद्रमा लाजो ॥१४॥ वाप गुण ध्वनिही करुनि बहु आद्या श्क्ति कांपवी जगती ॥ सर्वाऽसुर तेजोवध कर घंटानादही करी मग ती ॥१५॥ हरिणें हि नाद केले पर भट नादासि जे अनादरिते ॥ ज्यांहीं मदपुर्ण महा गज झाले तत्क्षणीं अनाद रिते ॥१६॥ काली उडोनि गगनी स्व कर तळांनी महीतळी ताडी ॥ त्या नांदे पाहिले जे शंखादि निनाद ते उणे पाडी ॥१७॥ ती शिवदुती हि करी जी पण अत्युच साश्वमुरथोर ॥ तेव्हा केले असुर त्रासें सोडुनि सर्व सुर थोर ॥१८॥ अतिशयित क्रोधातें त्या समयीं शुंभ दैत्य तो पावे ॥ चित्तीं ह्मणे शिवेचे घ्यावे कीं स्वाऽसु तीस ओपावें ॥१९॥ त्यासी ह्मणे जगंदंबा असुराऽपसदा रहा रहा नीचा ॥ दिधला तुला वराया हस्तांता उदार हार हानीच्या ॥२०॥ तेव्हा जय जर ऐसें ह्माणती गगनस्थ अमर परमेला ॥ हाहि मरो शीघ्र जसा तो तुजशी करुनि समर पर मेला ॥२१॥ शुंभ ज्वाला माला कुलवदना शक्ति भीषण घाडी ॥ करुनि निरास महोल्का घातें परमेश्वरी तिला पाडी ॥२२॥ राजा तेव्हांव्यापी शुंभामा सिंहनाद विश्‍वास ॥ तेचि न भ्याले बहु दृढ ज्यांसि महा शक्ति पाद वि‍श्‍वास ॥२३॥ निर्घात निस्वनानेंशुंभाचा सिम्हनाद लोपविला ॥ जो पविलें हुंकारें भंगर तो दैत्यराज कोपविला ॥२४॥ शुंभाच्या बाणांतें निज बाणाच्या शिवा महानिकरें ॥ हानिकारें तीच्या ही छेदी असुरेंद्र शत्रु हा निकरें ॥२५॥ मग जगदंबा मुर्छित पाडी शुलें तयासि विंधुन ॥ देवीप्रताप गमला तिळहि न घटजोन तोहि सिर्घुन ॥२६॥ तों तो निशुभ सुर रिपु उठला सोडुनि असावधानपण ॥ करिता इतर शिवेच्या प्रत्यय येतां असा वधा न पण ॥२७॥ देवीतें काळीतें हरितें शर व्हावयासि यश हणी ॥ संम्पन्मदांघमति निज परिनामनिरीक्षणीं नच शहाणी ॥२८॥ होऊनि अयुत भुज असुर झांकी देवीस अयुत चक्राहीं ॥ भ्यावें ज्यासि यम वरुन यक्षप वाताऽर्कवन्हि श कांहीं ॥२९॥ सुर मति सहसा मोहीं चक्र समुहीं जशीच ती लोपे ॥ तेव्हा देवी बहुतईचे समरी दुर्गातिनाशिनीं कोपे ॥३०॥ छेदी त्य चक्रातें स्वशरांही त्याही बाण जाळातें ॥ देवांते स्वोत्कर्ष त्द्दष्ट करी तत्प दैत्य पाळातें ॥३१॥ कुपितानिशुंभ शिवेंचे चुर्ण करायासि उर गदा होतें ॥ पडताळुनि धांवे तो जैसा धृतवैर उरग दाहातिं ॥३२॥ समरांत निशुंभा जी होउनि तदराति यम गदा पावे ॥ तीतें खंगे खंडुनि देवीनें कोण न मग दापावें ॥३३॥ तरि मुढ शुळ घेऊनि धांवे की जीस काळ घेरी ती ॥ मति नुमजे बाळाची प्राज्ञाही होऊनि बाळ घेरी ती ॥३४॥ दुर्गा मनीं ह्मणें मम शुलची या शत्रुंचे उर विदारु ॥ कीं हा अरतीजीवन दृढहि न दहनहि जसा उरविं दारु ॥३५॥ शुल धरुनि शुंभ हृदय शुलचि विदारितां अगा राया ॥ पुरुष निघे त्या भग्ना त्द्ददया सोडुनि जसा अगारा या ॥३६॥ भग्ननिशुंभत्द्दद्गत सुमहाबळ पुरुष युद्ध द्दढ निष्ठ ॥ श्रीमज्जगदंबेतें बाहिर निघतांचि तो ह्मणे तिष्ठे ॥३७॥ तों हांसुनि मस्तक हरि देवि न करुनि एक पल उशिरा ॥ दुर्गाऽसिपुढिन अरि जरि अद्दिपुहुनिहि बाळ मेक पळउ शिर ॥३८॥ ऐसा जगदंबेनें सुर शुत्र निशंभं हरुनि मद वधिला ॥ जो मत्त ह्मणत होता कोण करिल शस्त्र धरुनि मदवधलें ॥३९॥ जें सैन्य निशुभांचे सुर दुःसह बहुत मातलें होतें ॥ कालीनें काळम्खी बाळमुखीं तीवें घातलें होतें ॥४०॥ कांहीं शिवदुतीनें काहीं सिंहे रणांत लोळविलें ॥ कांही त्या मातृगणें स्वर्गाप्रति गौरवुनि बोळविलें ॥४१॥


PD-icon.svg हे साहित्य भारतात तयार झालेले असून ते आता प्रताधिकार मुक्त झाले आहे. भारतीय प्रताधिकार कायदा १९५७ नुसार भारतीय साहित्यिकाच्या मृत्युनंतर ६० वर्षांनी त्याचे साहित्य प्रताधिकारमुक्त होते. त्यानुसार १ जानेवारी १९५६ पूर्वीचे अशा लेखकांचे सर्व साहित्य प्रताधिकारमुक्त होते. Flag of India.svg