चर्चा:हरिपाठ/श्री ज्ञानदेव हरिपाठ

विकिस्रोत कडून
Jump to navigation Jump to search

सदस्य:Dr.sachin23 यांचे मराठी विकिपीडियावरील योगदानातून स्थानांतरीत[संपादन]

चित्र:Dnyandev.jpg
संत ज्ञानेश्वर (जन्म : इ.स. १२७५ - समाधी : इ.स. १२९६)

देवाचिये द्वारीं उभा क्षणभरी । तेणें मुक्‍ति चारी साधियेल्या ॥ १॥ हरि मुखें म्हणा हरि मुखें म्हणा । पुण्याची गणना कोण करी ॥ २॥ असोनि संसारीं जिव्हे वेगु करी । वेदशास्त्र उभारी बाह्या सदा ॥ ३॥ ज्ञानदेव म्हणे व्यासाचिया खुणा । द्वारकेचा राणा पांडवां घरीं ॥ ४॥

चहूं वेदीं जाण षट्‌शास्त्रीं कारण । अठराहीं पुराणें हरीसी गाती ॥ १॥ मंथुनी नवनीता तैसें घे अनंता । वायां व्यर्थ कथा सांडी मार्ग ॥ २॥ एक हरि आत्मा जीवशिव सम । वायां दुर्गमी न घालीं मन ॥ ३॥ ज्ञानदेवा पाठ हरि हा वैकुंठ । भरला घनदाट हरि दिसे ॥ ४॥

त्रिगुण असार निर्गुण हें सार । सारासार विचार हरिपाठ ॥ १॥ सगुण निर्गुण गुणांचें अगुण । हरिविणें मत व्यर्थ जाय ॥ २॥ अव्यक्‍त निराकार राहीं ज्या आकार । जेथुनी चराचर त्यासी भजें ॥ ३॥ ज्ञानदेवा ध्यानीं रामकृष्ण मनीं । अनंत जन्मांनीं पुण्य होय ॥ ४

भावेंवीण भक्‍ति भक्‍तिवीण मुक्‍ति । बळेंवीण शक्‍ति बोलूं नये ॥ १॥ कैसेनि दैवत प्रसन्न त्वरित । उगा राहें निवांत शिणसी वायां ॥ १॥ सायासें करीसी प्रपञ्च दिननिशीं । हरिसी न भजसी कोण्या गुणे ॥ ३॥ ज्ञानदेव म्हणे हरिजप करणें । तुटेल धरणें प्रपंचाचें ॥ ४॥

योग याग विधी येणें नोहे सिद्धि । वायांचि उपाधि दंभधर्म ॥ १॥ भावेंवीण देव न कळे निःसंदेह । गुरुवीण अनुभव कैसा कळे ॥ २॥ तपेवीण दैवत दिधल्यावीण प्राप्त । गुजेवीण हित कोण सांगे ॥ ३॥ ज्ञानदेव मार्ग दृष्टांताची मात । साधूचे संगती तरुणोपाय ॥ ४॥

साधुबोध झाला तो नुरोनियां ठेला । ठायींच मुराला अनुभवें ॥ १॥ कापुराची वाती उजळली ज्योती । ठायींच समाप्ती झाली जैसी ॥ २॥ मोक्षरेखें आला भाग्ये विनटला । साधूचा अंकिला हरिभक्‍त ॥ ३॥ ज्ञानदेवा गोडी संगती सज्जनीं । हरि दिसे जनीं आत्मतत्त्वीं ॥ ४॥

पर्वताप्रमाणें पातक करणें । वज्रलेप होणें अभक्‍तांसी ॥ १॥ नाहीं ज्यांसि भक्‍ति ते पतित अभक्‍त । हरीसी न भजत दैवहत ॥ २॥ अनंत वाचाळ बरळती बरळ । त्यां कैंचा दयाळ पावे हरी ॥ ३॥ ज्ञानदेवा प्रमाण आत्मा हा निधान । सर्वांघटीं पूर्ण एक नांदे ॥ ४॥

संतांचे संगती मनोमार्गगती । आकळावा श्रीपति येणें पंथें ॥ १॥ रामकृष्ण वाचा भाव हा जीवाचा । आत्मा जो शिवाचा राम जप ॥ २॥ एकतत्त्वी नाम साधिती साधन । द्वैताचें बंधन न बाधिजे ॥ ३॥ नामामृत गोडी वैष्णवां लाधली । योगियां साधली जीवनकळा ॥ ४॥ सत्वर उच्चार प्रल्हादी बिंबला । उद्धवा लाधला कृष्णदाता ॥ ५॥ ज्ञानदेव म्हणे नाम हें सुलभ । सर्वत्र दुर्लभ विरळा जाणे ॥ ६॥

विष्णुविणें जप व्यर्थ त्याचें ज्ञान । रामकृष्णीं मन नाहीं ज्याचे ॥ १॥ उपजोनी करंटा नेणें अद्वय वाटा । रामकृष्णीं पैठा कैसा होय ॥ २॥ द्वैताची झाडणी गुरुविण ज्ञान । त्या कैंचें कीर्तन घडे नामीं ॥ ३॥ ज्ञानदेव म्हणे सगुण हें ध्यान । नामपाठ मौन प्रपंचाचें ॥ ४॥

१०

त्रिवेणीसंगमीं नाना तीर्थें भ्रमीं । चित्त नाहीं नामीं तरी ते व्यर्थ ॥ १॥ नामासी विन्मुख तो नर पापिया । हरीविण धांवया न पावे कोणी ॥ २॥ पुराणप्रसिद्ध बोलिले वाल्मीक । नामें तिन्ही लोक उद्धरती ॥ ३॥ ज्ञानदेव म्हणे नाम जपा हरिचें । परंपरा त्याचें कुळ शुद्ध ॥ ४॥

११

हरिउच्चारणीं अनंत पापराशी । जातील लयासी क्षणमात्रें ॥ १॥ तृण अग्निमेळें समरस झालें । तैसें नामें केलें जपता हरी ॥ २॥ हरिउच्चारण मंत्र पैं अगाध । पळे भूतबाधा भय याचें ॥ ३॥ ज्ञानदेव म्हणे हरि माझा समर्थ । न करवे अर्थ उपनिषदां ॥ ४॥

१२

तीर्थ व्रत नेम भावेवीण सिद्धी । वायांची उपाधी करीसी जनां ॥ १॥ भावबळें आकळे येरवी नाकळे । करतळीं आंवळे तैसा हरी ॥ २॥ पारियाचा रवा घेतां भूमीवरी । यत्न परोपरी साधन तैसें ॥ ३॥ ज्ञानदेव म्हणे निवृत्ति निर्गुण । दिधलें संपूर्ण माझे हातीं ॥ ४॥

१३

समाधि हरीची सम सुखेंवीण । न साधेल जाण द्वैतबुद्धि ॥ १॥ बुद्धीचें वैभव अन्य नाहीं दुजें । एका केशवराजे सकळ सिद्धि ॥ २॥ ऋद्धि सिद्धि अन्य निधि अवघीच उपाधी । जंव त्या परमानंदी मन नाहीं ॥ ३॥ ज्ञानदेवीं रम्य रमलें समाधान । हरीचें चिंतन सर्वकाळ ॥ ४॥

१४

नित्य सत्य मित हरिपाठ ज्यासी । कळिकाळ त्यासी न पाहे दृष्टी ॥ १॥ रामकृष्णीं वाचा अनंतराशी तप । पापाचे कळप पळती पुढें ॥ २॥ हरि हरि हरि मंत्र हा शिवाचा । म्हणती जे वाचा तया मोक्ष ॥ ३॥ ज्ञानदेवा पाठ नारायण नाम । पाविजे उत्तम निज स्थान ॥ ४॥

१५

एक नाम हरि द्वैतनाम दूरी । अद्वैत कुसरी विरळा जाणे ॥ १॥ समबुद्धि घेतां समान श्रीहरी । शमदमां वरी हरि झाला ॥ २॥ सर्वांघटी राम देहादेहीं एक । सूर्य प्रकाशक सहस्ररश्मी ॥ ३॥ ज्ञानदेवा चित्तीं हरिपाठ नेमा । मागिलिया जन्मा मुक्‍त झालों ॥ ४॥

१६

हरिनाम जपे तो नर दुर्लभ । वाचेसी सुलभ राम कृष्ण ॥ १॥ राम कृष्ण नामीं उन्मनी साधली । तयासी लाधली सकळ सिद्धि ॥ २॥ सिद्धि बुद्धि धर्म हरिपाठीं आले । प्रपंची निमाले साधुसंगे ॥ ३॥ ज्ञानदेवीं नाम रामकृष्ण ठसा । तेणें दशदिशा आत्माराम ॥ ४॥

१७

हरिपाठकीर्ति मुखें जरी गाय । पवित्रचि होय देह त्याचा ॥ १॥ तपाचे सामर्थ्ये तपिन्नला अमुप । चिरंजीव कल्प वैकुंठीं नांदे ॥ २॥ मतृपितृभ्रात सगोत्र अपार । चतुर्भुज नर होऊनि ठेले ॥ ३॥ ज्ञान गूढगम्य ज्ञानदेवा लाधलें । निवृत्तीनें दिधलें माझें हातीं ॥ ४॥

१८

हरिवंशपुराण हरिनाम संकीर्तन । हरिविण सौजन्य नेणे कोणी ॥ १॥ त्या नरा लाधलें वैकुंठ जोडलें । सकळही घडलें तीर्थाटण ॥ २॥ मनोमार्गें गेला तो तेथें मुकला । हरिपाठीं स्थिरावला तोचि धन्य ॥ ३॥ ज्ञानदेवा गोडी हरिनामाची जोडी । रामकृष्णी आवडी सर्वकाळ ॥ ४॥

१९

नामसंकीर्तन वैष्णवांची जोडी । पापें अनंत कोटी गेलीं त्यांची ॥ १॥ अनंत जन्मांचें तप एक नाम । सर्व मार्ग सुगम हरिपाठी ॥ २॥ योग याग क्रिया धर्माधर्म माया । गेले ते विलया हरिपाठी ॥ ३॥ ज्ञानदेवी यज्ञयाग क्रिया धर्म । हरीविण नेम नाहीं दुजा ॥ ४॥

२०

वेदशास्त्रपुराण श्रुतीचें वचन । एक नारायण सारा जप ॥ १॥ जप तप कर्म हरीविण धर्म । वाउगाचि श्रम व्यर्थ जाय ॥ २॥ हरीपाठी गेले ते निवांताचि ठेले । भ्रमर गुंतले सुमनकळिके ॥ ३॥ ज्ञानदेवीं मंत्र हरिनामाचें शस्त्र । यमें कुळगोत्र वर्जियेलें ॥ ४॥

२१

काळ वेळ नाम उच्चारितां नाहीं । दोन्ही पक्ष पाहीं उद्धरती ॥ १॥ रामकृष्ण नाम सर्व दोषां हरण । जडजीवां तारण हरि एक ॥ २॥ हरिनाम सार जिव्हा या नामाची । उपमा त्या देवाची कोण वानी ॥ ३॥ ज्ञानदेवा सांग झाला हरिपाठ । पूर्वजां वैकुंठ मार्ग सोपा ॥ ४॥

२२

नित्यनेम नामीं ते प्राणी दुर्लभ । लक्षुमीवल्लभ तयां जवळी ॥ १॥ नारायण हरी नारायण हरी । भुक्‍ति मुक्‍ति चारी घरीं त्यांच्या ॥ २॥ हरिविण जन्म नर्कचि पैं जाणा । यमाचा पाहुणा प्राणी होय ॥ ३॥ ज्ञानदेव पुसे निवृत्तिसी चाड । गगनाहूनि वाड नाम आहे ॥ ४॥

२३

सात पांच तीन दशकांचा मेळा । एक तत्त्वी कळा दावी हरी ॥ १॥ तैसें नव्हे नाम सर्वत्र वरिष्ठ । तेथें कांहीं कष्ट न लागती ॥ २॥ अजपा जपणें उलट प्राणाचा । येथेंही मनाचा निर्धार असे ॥ ३॥ ज्ञानदेवा जिणें नामेंविण व्यर्थ । रामकृष्णीं पंथ क्रमियेला ॥ ४॥

२४

जप तप कर्म क्रिया नेम धर्म । सर्वांघटीं राम भाव शुद्ध ॥ १॥ न सोडी हा भावो टाकी रे संदेहो । रामकृष्ण टाहो नित्य फोडी ॥ २॥ जाति वित्त गोत्र कुळ शीळ मात । भजकां त्वरित भावनायुक्‍त ॥ ३॥ ज्ञानदेव ध्यानीं रामकृष्ण मनीं । वैकुंठभुवनीं घर केलें ॥ ४॥

२५

जाणीव नेणीव भगवंतीं नाही । हरिउच्चारणी पाही मोक्ष सदा ॥ १॥ नारायण हरी उच्चार नामाचा । तेथें कळिकाळाचा रीघ नाहीं ॥ २॥ तेथील प्रमाण नेणवे वेदांसी । तें जीवजंतूंसीं केवीं कळे ॥ ३॥ ज्ञानदेव फळ नारायण पाठ । सर्वत्र वैकुंठ केलें असे ॥ ४॥

२६

एक तत्त्व नाम दृढ धरीं मना । हरीसी करुणा येईल तुझी ॥ १॥ तें नाम सोपें रे रामकृष्ण गोविंद । वाचेसी सद्गद जपे आधीं ॥ २॥ नामापरतें तत्त्व नाहीं रे अन्यथा । वायां आणि पंथा जाशी झणी ॥ ३॥ ज्ञानदेव नाम जपमाळ अंतरी । धरोनी श्रीहरी जपे सदा ॥ ४॥

२७

सर्व सुख गोडी साही शास्त्रें निवडी । रिकामा अर्धघडी राहूं नको ॥ १॥ लटिका व्यवहार सर्व हा संसार । वायां येरझार हरीविण ॥ २॥ नाममंत्र जप कोटी जाईल पाप । रामकृष्णीं संकल्प धरूनी राहे ॥ ३॥ निजवृत्ति हे काढी माया तोडी । इंद्रियांसवडी लपूं नको ॥ ४॥ तीर्थीं व्रतीं भाव धरीं रे करुणा । शांति दया पाहुणा हरि करीं ॥ ५॥

२८

अभंग हरिपाठ असती अठ्ठावीस । रचिले विश्वासें ज्ञानदेवें ॥ १॥ नित्य पाठ करी इंद्रायणीतीरीं । होय अधिकारी सर्वथा तो ॥ २॥ असावें एकाग्रीं स्वस्थ चित्त मन । उल्हासें करून स्मरण जीवी ॥ ३॥ अंतकाळीं तैसा संकटाचें वेळीं । हरि तया सांभाळी अंतर्बाह्य ॥ ४॥ संतसज्जनानीं घेतली प्रचीती । आळशी मंदमती केवीं तरें ॥ ५॥ श्रीगुरु निवृत्ति वचन प्रेमळ । तोषला तात्काळ ज्ञानदेव ॥ ६॥

२९

कोणाचें हें घर हा देह कोणाचा । आत्माराम त्याचा तोचि जाणे ॥ १॥ मी तूं हा विचार विवेक शोधावा । गोविंदा माधवा याच देहीं ॥ २॥ देहीं ध्याता ध्यान त्रिपुटीवेगळा । सहस्र दळीं उगवला सूर्य जैसा ॥ ३॥ ज्ञानदेव म्हणे नयनाची ज्योती । या नावें रूपें तुम्ही जाणा ॥ ४॥


मराठी विकिपीडियातून सदस्य:Pralhad Suryawanshi यांचे स्थानांतरीत योगदान[संपादन]

श्रीज्ञानॆश्वरमहाराजकृत हरिपाठाचॆ अभंग

संत ज्ञानेश्वरांनी रचलेल्या हरिपाठ या लघु ग्रंथामध्ये एकूण ३० अभंग आहेत.

श्री गणॆशाय नमः

दॆवाचियॆ द्वारीं उभा क्षणभरी . तॆणॆं मुक्ति चारी साधियॆल्या | हरि मुखॆं म्हणा हरि मुखॆं म्हणा . पुण्याची गणना कॊण करी || असॊनि संसारीं जिव्हॆ वॆगु करी . वॆदशास्त्र उभारी बाह्या सदा | ज्ञानदॆव म्हणॆ व्यासाचिया खुणा . द्वारकॆचा राणा पांडवां घरीं ..१

चहूं वॆदीं जाण षट्‌शास्त्रीं कारण . अठराहीं पुराणॆं हरीसी गाती | मंथुनी नवनीता तैसॆं घॆ अनंता . वायां व्यर्थ कथा सांडी मार्ग || ऎक हरि आत्मा जीवशिव सम . वायां दुर्गमी न घालीं मन | ज्ञानदॆवा पाठ हरि हा वैकुंठ . भरला घनदाट हरि दिसॆ .. २

त्रिगुण असार निर्गुण हॆं सार . सारासार विचार हरिपाठ | सगुण निर्गुण गुणांचॆं अगुण . हरिविणॆं मत व्यर्थ जाय || अव्यक्त निराकार राहीं ज्या आकार . जॆथुनी चराचर त्यासी भजॆं | ज्ञानदॆवा ध्यानीं रामकृष्ण मनीं . अनंत जन्मांनीं पुण्य हॊय .. ३

भावॆंवीण भक्ति भक्तीवीण मुक्ति . बळॆंवीण शक्ति बॊलूं नयॆ | कैसॆनि दैवत प्रसन्न त्वरित . उगा राहॆं निवांत शिणसी वायां || सायासॆं करीसी प्रपञ्च दिननिशीं . हरीसी न भजसी कॊण्या गुणॆ | ज्ञानदॆव म्हणॆ हरिजप करणॆं . तुटॆल धरणॆं प्रपंचाचॆं .. ४

यॊग याग विधी यॆणॆं नॊहॆ सिद्धि . वायांचि उपाधि दंभधर्म | भावॆंवीण दॆव न कळॆ निःसंदॆह . गुरुविण अनुभव कैसा कळॆ || तपॆवीण दैवत दिधल्यावीण प्राप्त . गुजॆवीण हित कॊण सांगॆ | ज्ञानदॆव मार्ग दृष्टांताची मात . साधूचॆ संगती तरुणॊपाय ..५

साधुबॊध झाला तॊ नुरॊनियां ठॆला . ठायींच मुराला अनुभवॆं | कापुराची वाती उजळली ज्यॊती . ठायींच समाप्ती झाली जैसी || मॊक्षरॆखॆं आला भाग्यॆ विनटला . साधूचा अंकिला हरिभक्त | ज्ञानदॆवा गॊडी संगती सज्जनीं . हरि दिसॆ जनीं आत्मतत्त्वीं .. ६

पर्वताप्रमाणॆं पातक करणॆं . वज्रलॆप हॊणॆं अभक्तांसी | नाहीं ज्यांसि भक्ति तॆ पतित अभक्त . हरीसी न भजत दैवहत || अनंत वाचाळ बरळती बरळ . त्यां कैंचा दयाळ पावॆ हरी | ज्ञानदॆवा प्रमाण आत्मा हा निधान . सर्वांघटीं पूर्ण ऎक नांदॆ .. ७

संतांचॆ संगती मनॊमार्गगती . आकळावा श्रीपति यॆणॆं पंथॆं | रामकृष्ण वाचा भाव हा जीवाचा . आत्मा जॊ शिवाचा राम जप || ऎकतत्त्वी नाम साधिती साधन . द्वैताचॆं बंधन न बाधिजॆ | नामामृत गॊडी वैष्णवां लाधली . यॊगियां साधली जीवनकळा || सत्वर उच्चार प्रल्हादी बिंबला . उद्धवा लाधला कृष्णदाता| ज्ञानदॆव म्हणॆ नाम हॆं सुलभ . सर्वत्र दुर्लभ विरळा जाणॆ .. ८

विष्णुविणॆं जप व्यर्थ त्याचॆं ज्ञान . रामकृष्णीं मन नाहीं ज्याचॆ | उपजॊनी करंटा नॆणॆं अद्वय वाटा . रामकृष्णीं पैठा कैसा हॊय || द्वैताची झाडणी गुरुविण ज्ञान . त्या कैंचॆं कीर्तन घडॆ नामीं | ज्ञानदॆव म्हणॆ सगुण हॆं ध्यान . नामपाठ मौन प्रपंचाचॆं .. ९

त्रिवॆणीसंगमीं नाना तीर्थॆं भ्रमीं . चित्त नाहीं नामीं तरी तॆ व्यर्थ | नामासी विन्मुख तॊ नर पापिया . हरीविण धांवया न पावॆ कॊणी || पुराणप्रसिद्ध बॊलिलॆ वाल्मीक . नामॆं तिन्ही लॊक उद्धरती | ज्ञानदॆव म्हणॆ नाम जपा हरिचॆं . परंपरा त्याचॆं कुळ शुद्ध .. १०

हरि{उ}च्चारणीं अनंत पापराशी . जातील लय्आसी क्षणमात्रॆं | तृण अग्निमॆळॆं समरस झालॆं . तैसॆं नामॆं कॆलॆं जपता हरी || हरि{उ}च्चारण मंत्र पैं अगाध . पळॆ भूतबाधा भय याचॆं | ज्ञानदॆव म्हणॆ हरि माझा समर्थ . न करवॆ अर्थ उपनिषदां .. ११

तीर्थ व्रत नॆम भावॆवीण सिद्धी . वायांची उपाधी करीसी जनां | भावबळॆं आकळॆ यॆरवी नाकळॆ . करतळीं आंवळॆ तैसा हरी || पारियाचा रवा घॆतां भूमीवरी . यत्न परॊपरी साधन तैसॆं | ज्ञानदॆव म्हणॆ निवृत्ति निर्गुण . दिधलॆं संपूर्ण माझॆ हातीं ..१२

समाधि हरीची सम सुखॆंवीण . न साधॆल जाण द्वैतबुद्धि | बुद्धीचॆं वैभव अन्य नाहीं दुजॆं . ऎका कॆशवराजॆ सकळ सिद्धि || ऋद्धि सिद्धि अन्य निधि अवघीच उपाधी . जंव त्या परमानंदी मन नाहीं | ज्ञानदॆवीं रम्य रमलॆं समाधान . हरीचॆं चिंतन सर्वकाळ .. १३

नित्य सत्य मित हरिपाठ ज्यासी . कळिकाळ त्यासी न पाहॆ दृष्टी | रामकृष्णीं वाचा अनंतराशी तप . पापाचॆ कळप पळती पुढॆं || हरि हरि हरि मंत्र हा शिवाचा . म्हणती जॆ वाचा तया मॊक्ष | ज्ञानदॆवा पाठ नारायण नाम . पाविजॆ उत्तम निज स्थान ..१४

ऎक नाम हरि द्वैतनाम दूरी . अद्वैत कुसरी विरळा जाणॆ | समबुद्धि घॆतां समान श्रीहरी . शमदमां वरी हरि झाला || सर्वांघटी राम दॆहादॆहीं ऎक . सूर्य प्रकाशक सहस्ररश्मी | ज्ञानदॆवा चित्तीं हरिपाठ नॆमा . मागिलिया जन्मा मुक्त झालॊं १५

हरिनाम जपॆ तॊ नर दुर्लभ . वाचॆसी सुलभ राम कृष्ण | राम कृष्ण नामीं उन्मनी साधली . तयासी लाधली सकळ सिद्धि || सिद्धि बुद्धि धर्म हरिपाठीं आलॆ . प्रपंची निमालॆ साधुसंगॆ | ज्ञानदॆवीं नाम रामकृष्ण ठसा . तॆणॆं दशदिशा आत्माराम १६

हरिपाठकीर्ति मुखॆं जरी गाय . पवित्रचि हॊय दॆह त्याचा | तपाचॆ सामर्थ्यॆ तपिन्नला अमुप . चिरंजीव कल्प वैकुंठीं नांदॆ || मतृपितृभ्रात सगॊत्र अपार . चतुर्भुज नर हॊ{ऊ}नि ठॆलॆ | ज्ञान गूढगम्य ज्ञानदॆवा लाधलॆं . निवृत्तीनॆं दिधलॆं माझॆं हातीं १७

हरिवंशपुराण हरिनाम संकीर्तन . हरिविण सौजन्य नॆणॆ कॊणी | त्या नरा लाधलॆं वैकुंठ जॊडलॆं . सकळही घडलॆं तीर्थाटण || मनॊमार्गॆं गॆला तॊ तॆथॆं मुकला . हरिपाठीं स्थिरावला तॊचि धन्य | ज्ञानदॆवा गॊडी हरिनामाची जॊडी . रामकृष्णी आवडी सर्वकाळ १८

नामसंकीर्तन वैष्णवांची जॊडी . पापॆं अनंत कॊटी गॆलीं त्यांची | अनंत जन्मांचॆं तप ऎक नाम . सर्व मार्ग सुगम हरिपाठी || यॊग याग क्रिया धर्माधर्म माया . गॆलॆ तॆ विलया हरिपाठी | ज्ञानदॆवी यज्ञयाग क्रिया धर्म . हरीविण नॆम नाहीं दुजा १९

वॆदशास्त्रपुराण श्रुतीचॆं वचन . ऎक नारायण सारा जप | जप तप कर्म हरीविण धर्म . वा{उ}गाचि श्रम व्यर्थ जाय || हरीपाठी गॆलॆ तॆ निवांताचि ठॆलॆ . भ्रमर गुंतलॆ सुमनकळिकॆ | ज्ञानदॆवीं मंत्र हरिनामाचॆं शस्त्र . यमॆं कुळगॊत्र वर्जियॆलॆं २०

काळ वॆळ नाम उच्चारितां नाहीं . दॊन्ही पक्ष पाहीं उद्धरती | रामकृष्ण नाम सर्व दॊषां हरण . जडजीवां तारण हरि ऎक || हरिनाम सार जिव्हा या नामाची . उपमा त्या दॆवाची कॊण वानी | ज्ञानदॆवा सांग झाला हरिपाठ . पूर्वजां वैकुंठ मार्ग सॊपा २१

नित्यनॆम नामीं तॆ प्राणी दुर्लभ . लक्षुमीवल्लभ तयां जवळी नारायण हरी नारायण हरी . भुक्ति मुक्ति चारी घरीं त्यांच्या हरिविण जन्म नर्कचि पैं जाणा . यमाचा पाहुणा प्राणी हॊय ज्ञानदॆव पुसॆ निवृत्तिसी चाड . गगनाहूनि वाड नाम आहॆ २२

सात पांच तीन दशकांचा मॆळा . ऎक तत्त्वी कळा दावी हरी तैसॆं नव्हॆ नाम सर्वत्र वरिष्ठ . तॆथॆं कांहीं कष्ट न लागती अजपा जपणॆं उलट प्राणाचा . यॆथॆंही मनाचा निर्धार असॆ ज्ञानदॆवा जिणॆं नामॆंविण व्यर्थ . रामकृष्णीं पंथ क्रमियॆला २३

जप तप कर्म क्रिया नॆम धर्म . सर्वांघटीं राम भाव शुद्ध न सॊडी हा भावॊ टाकी रॆ संदॆहॊ . रामकृष्ण टाहॊ नित्य फॊडी जाति वित्त गॊत्र कुळ शीळ मात . भजकां त्वरित भावनायुक्त ज्ञानदॆव ध्यानीं रामकृष्ण मनीं . वैकुंठभुवनीं घर कॆलॆं २४

जाणीव नॆणीव भगवंतीं नाही ं . हरि{उ}च्चारणी पाही मॊक्ष सदा नारायण हरी उच्चार नामाचा . तॆथॆं कळिकाळाचा रीघ नाहीं तॆथील प्रमाण नॆणवॆ वॆदांसी . तॆं जीवजंतूंसीं कॆवीं कळॆ ज्ञानदॆव फळ नारायण पाठ . सर्वत्र वैकुंठ कॆलॆं असॆ २५

ऎक तत्त्व नाम दृढ धरीं मना . हरीसी करुणा यॆ{ई}ल तुझी तॆं नाम सॊपॆं रॆ रामकृष्ण गॊविंद . वाचॆसी सद्गद जपॆ आधीं नामापरतॆं तत्त्व नाहीं रॆ अन्यथा . वायां आणि पंथा जाशी झणी ज्ञानदॆव नाम जपमाळ अंतरी . धरॊनी श्रीहरी जपॆ सदा २६

सर्व सुख गॊडी साही शास्त्रॆं निवडी . रिकामा अर्धघडी राहूं नकॊ लटिका व्यवहार सर्व हा संसार . वायां यॆरझार हरीविण नाममंत्र जप कॊटी जा{ई}ल पाप . रामकृष्णीं संकल्प धरूनी राहॆ निजवृत्ति हॆ काढी माया तॊडी . इंद्रियांसवडी लपूं नकॊ तीर्थीं व्रतीं भाव धरीं रॆ करुणा . शांति दया पाहुणा हरि करीं २७

अभंग हरिपाठ असती अठ्ठावीस . रचिलॆ विश्वासॆं ज्ञानदॆवॆं नित्य पाठ करी इंद्रायणीतीरीं . हॊय अधिकारी सर्वथा तॊ असावॆं ऎकाग्रीं स्वस्थ चित्त मन . उल्हासॆं करून स्मरण जीवी अंतकाळीं तैसा संकटाचॆं वॆळीं . हरि तया सांभाळी अंतर्बाह्य संतसज्जनानीं घॆतली प्रचीती . आळशी मंदमती कॆवीं तरॆं श्रीगुरु निवृत्ति वचन प्रॆमळ . तॊषला तात्काळ ज्ञानदॆव २८

कॊणाचॆं हॆं घर हा दॆह कॊणाचा . आत्माराम त्याचा तॊचि जाणॆ मी तूं हा विचार विवॆक शॊधावा . गॊविंदा माधवा याच दॆहीं दॆहीं ध्याता ध्यान त्रिपुटीवॆगळा . सहस्र दळीं उगवला सूर्य जैसा ज्ञानदॆव म्हणॆ नयनाची ज्यॊती . या नावॆं रूपॆं तुम्ही जाणा २९ .. इति श्रीज्ञानदॆव हरिपाठ समाप्त ..