पान:हिंदुस्थानचा साधनरूप इतिहास.pdf/155

विकिस्रोत कडून
Jump to navigation Jump to search
या पानाचे मुद्रितशोधन झालेले नाही


अकबर अधामिक बनत चालला १२३ किरणांनी माझे मन प्रकाशित झाल्यामुळे माझी अशी खात्री झाली आहे कीं, अज्ञानतमाचा नाश करणा-या मशालीखेरीज एकहि पाऊल पुढे टाकतां येणार नाही.....आपण पारखून घेतलेली जी श्रद्धा तीच खरी लाभकारक होत असते. धर्मग्रंथांतील शब्द घोकणे किंवा राजभयाने जमिनीवर लोटांगण घालणे म्हणजे ईश्वराप्रत जाणे नव्हे. २५ । । । अकबर व चित्रकार [ ऐने अकबरींतील प्रस्तुतचा उतारा लेनपूलकृत · मेडिव्हल इंडिया' पृ. ७६ वरून येथे दिला आहे.] आपल्या अनेक सहका-यांबरोबर खेळीमेळीने चर्चा करीत असतां एक दिवस बादशाह अकबर म्हणाला, " कांहीं जण चित्रकलेचा द्वेष करतात, पण मला अशा लोकांचाच राग येतो. मला तर असे वाटते कीं, ईश्वराला ओळखण्याचे एक विशेष साधन चित्रकाराजवळ असते. कोठल्याहि जीवित वस्तूचे चित्र रेखाटत असतांना व आपल्या कुंचल्याने एकेक अवयव रंगवीत असतांना चित्रकारास त्या चित्रास सजीवतां आणतां येत नाही, याची जाणीव तीव्रतेने होते. अशा त-हेनें जीवनदात्या परमेश्वराबद्दल विचार करणे त्याला भाग पडते व साहजिकच त्यास त्याचे अधिक ज्ञान होते. २६ । । । अकबर अधार्मिक बनत चालला बदाउनीची तक्रार : अकबराचा धर्मावरील विश्वास उडत चालला ! [बदाउनी हा अकबराचे पदरीं होता. त्याने गज्नीच्या सुलतानापासून अकबराचे कारकीर्दीतील इ. स. १५९५ पर्यंतच्या काळचा इतिहास लिहिला आहे. हा इ. स. १५४० मध्ये जन्मला व इ. स. १६१५ त मृत्यु पावला. बदाउनीच्या इतिहासांत मुख्य भर मोगलांच्या हकीकतीवरच आहे. एकंदर ४०० पृष्ठांत सुमारे ६५ पृष्ठे बाबर ते अकबर व सुमारे २०० हून अधिक खास अकबराची कार [३९